22 Nisan 2025, 22:40
Tüzel kişi, hukuken şahsiyet kazanmış kuruluşlardır.
Örnekler:
Anonim şirketler
Limited şirketler
Yatırım fonları / portföy yönetim şirketleri
Vakıflar, dernekler
| Özellik | Gerçek Kişi | Tüzel Kişi |
|---|---|---|
| Hesap Açılışı | Kimlik + imza | Vergi levhası + yetki belgesi + imza sirküleri |
| Temsil Yetkisi | Kendi adına işlem | Şirketi temsile yetkili kişi işlem yapar |
| SPK Bildirimi | Gerekmez | Belirli büyüklükte işlemde bildirim gerekir |
Gerçek kişiler genellikle kısa vadeli kâr odaklıdır
Tüzel kişiler çoğunlukla:
Kurumsal portföy yönetimi yapar
Vergi avantajı, dönemsel bilanço ve temettü politikaları ile hareket eder
Daha büyük hacimli ve planlı işlemler yapar
| Tür | Vergi Oranı | Açıklama |
|---|---|---|
| Gerçek Kişi | %0 (Hisse kazancı için) | 1 yıldan uzun vadede stopaj yoktur |
| Tüzel Kişi (şirket) | %20 Kurumlar Vergisi | Kazanç bilançoya yansır, vergiye tabi olur |
Gerçek kişiler manuel işlem yapar
Tüzel kişiler ise aracı kurumlardan API hizmeti alarak otomatik al-sat sistemleri kurabilir
Bu sistemlerle yüzlerce hisseyi anlık izleyip işlem yapabilirler
Tüzel kişiler BIST’te pay alım/satım bildirimi yapmalıdır (örneğin %5 barajı aşılırsa)
Gerçek kişiler için böyle bir sınır yoktur (istisnai durumlar dışında)
Gerçek kişi: Bireysel hesapta temettü doğrudan yatarken
Tüzel kişi: Temettü geliri bilanço gelir tablosuna yansıtılır, kurumlar vergisi doğurabilir
Tüzel kişiler borsada daha büyük, kurumsal ve denetimli işlemler yapar.
Gerçek kişilere göre daha çok raporlamaya tabidirler ve vergi düzenlemeleri farklı işler.
“Bireysel yatırımcı risk alır, tüzel kişi risk yönetir.”